Արդարադատության Ակադեմիա - ԱՐԴԱՐԱԴԱՏՈւԹՅԱՆ ԱԿԱԴԵՄԻԱ

Վերակառուցման և զարգացման եվրոպական բանկի (EBRD) և Իրավունքի զարգացման միջազգային կազմակերպության (IDLO) կողմից համատեղ իրականացվող «Հայաստանում դատական ներուժի զարգացում-քաղաքացիական դատավարության նոր օրենսգիրքը» ծրագրի շրջանակում և Արդարադատության ակադեմիայի հետ համագործակցությամբ Ծաղկաձորում անցկացվեց եռօրյա սեմինար՝ «Արբիտրաժի և հաշտարարության վերաբերյալ քաղաքացիական դատավարական նորմերը» թեմայով: Մասնակցում էին ՀՀ տարբեր ատյանների քաղաքացիական գործեր քննող դատավորներ: Սեմինարին ներկա էր Արդարադատության ակադեմիայի պրոռեկտոր Անահիտ Մանասյանը, ով իր բացման խոսքում կարևորեց Ակադեմիայի և Վերակառուցման և զարգացման եվրոպական բանկի, ինչպես նաև Իրավունքի զարգացման միջազգային կազմակերպության միջև արդյունավետ համագործակցությունը և նշեց, որ համագործակցությունը շարունակական է լինելու:

Սեմինարն անցկացնում էին տեղական փորձագետները, իսկ որպես միջազգային փորձագետ ներգրավված էր Խորվաթիայի հանրապետության Բարձրագույն առևտրային դատարանի դատավոր, դոկտոր Սրդան Սիմաչը:

Հուլիսի 9-ին Արդարադատության ակադեմիայում անցկացվեց սեմինար՝ «Պրոբացիայի ծառայությունը դատաիրավական բարեփոխումների համատեքստում» թեմայով:

Ակադեմիայի պրոռեկտոր Անահիտ Մանասյանը ներկայացրեց սեմինարի թեման և դրա կարևորությունը և շնորհակալություն հայտնեց բանախոսին՝ «Սոցիալական արդարություն» ՀԿ-ի ներկայացուցիչ Անուշ Դանոյանին մասնակցության համար: Պրոռեկտորը ներկաներին մաղթեց հաջող, հետաքրքիր և արդյունավետ աշխատանք:

Սեմինարին ներկա էին Ակադեմիայում մասնագիտական պատրաստում անցնող ունկնդիրները՝ դատավորների թեկնածուների հավակնորդները և դատախազի թեկնածուները:

Հուլիսի 9-ին Արդարադատության ակադեմիայում տեղի ունեցավ Ակադեմիայի գիտական խորհրդի անդրանիկ նիստը, որը վարում էր Ակադեմիայի ռեկտոր, Գիտական խորհրդի նախագահ, իրավաբանական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր Սերգեյ Առաքելյանը: Ներկա էին Խորհրդի կազմում ընդգրկված գիտնականներ, ՀՀ դատական, դատախազական և քննչական համակարգերի, նաև Ակադեմիայի աշխատակազմից ներկայացուցիչներ:

Օրակարգի հաստատումից առաջ Սերգեյ Առաքելյանը ողջունեց Գիտխորհրդի անդամներին և երախտագիտություն հայտնեց իր առաջարկն ընդունելու և Խորհրդի կազմում ընդգրկվելու համար: «Ակադեմիայի համար այս օրը պատմական է, քանի որ Գիտխորհրդի անդրանիկ նիստն ենք անցկացնում: Իր գործունեության գրեթե 6 տարիների ընթացքում Ակադեմիան հիմնական ուշադրությունը բևեռել է ուսումնական գործընթացի վրա՝ մի փոքր հետին պլան մղելով գիտահետազոտական գործունեությունը»,-նշեց Սերգեյ Առաքելյանը՝ ներկայացնելով Ակադեմիայի գիտական խորհրդի՝ որպես ռեկտորին կից գործող գիտական քաղաքականությանն օժանդակող համապատասխան կոլեգիալ խորհրդակցական մարմնի ձևավորման անհրաժեշտությունը, նպատակները:

Օրակարգում ընդգրկված էին Գիտական խորհրդի կանոնակարգի ներկայացման և «Բանբեր Արդարադատության ակադեմիայի» գիտագործնական հանդեսի տպագրման երաշխավորության վերաբերյալ հարցերը: Հնչեցին առաջարկներ կանոնակարգում փոփոխություններ, լրացումներ անելու նպատակով, որոնք ընթացակարգով սահմանված քվեարկության արդյունքում ընդունվեցին: Ակադեմիայի գիտխորհուրդը նաև հրատարակման երաշխավորեց «Բանբեր Արդարադատության ակադեմիայի» գիտագործնական հանդեսի առաջին համարը:

Արդարադատության ակադեմիայի ռեկտոր Սերգեյ Առաքելյանը և պրոռեկտոր Անահիտ Մանասյանը Ստրասբուրգում հուլիսի 4-ից 5-ը մասնակցել են Եվրոպայի Խորհրդի (ԵԽ) HELP (Մարդու իրավունքների կրթություն իրավական ոլորտի մասնագետների համար) ծրագրի տարեկան համաժողովին, որն այս անգամ նվիրված էր ԵԽ 70 և Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի 60-ամյակներին:

Համաժողովին մասնակցում էին ԵԽ անդամ երկրների համապատասխան կառույցների ներկայացուցիչները: Համաժողովի ընթացքում ներկայացվել են ծրագրի նախորդ տարվա ձեռքբերումները, քննարկվել են գործընկեր կառույցների միջև համագործակցության ամրապնդմանն ուղղված քայլերը, առաջիկա ծրագրերի իրականացման հնարավորությունները:

Եվրոպական դատական ուսուցման ցանցի (EJTN) հրավերով Արդարադատության ակադեմիայի ռեկտոր Սերգեյ Առաքելյանը մասնակցել է EJTN-ի 2019 թվականի գլխավոր վեհաժողովին, որն անցկացվել է հունիսի 27-ից 28-ը, Ռումինիայի մայրաքաղաք Բուխարեստում:

EJTN-ը Եվրոպական Միության դատական համակարգում ուսուցման և փորձի փոխանակման հարթակներից է: Կազմակերպության գործունեության հիմնական նպատակն է զարգացնել վերապատրաստման չափորոշիչները և ուսումնական ծրագրերը, տարածել ոլորտում առկա փորձը և խթանել համագործակցությունը Եվրոպայում դատական ուսուցում իրականացնող հաստատությունների միջև:

Վեհաժողովին Սերգեյ Առաքելյանը հանդես է եկել ելույթով՝ ներկայացնելով Արդարադատության ակադեմիայի գործունեության առանձնահատկությունները՝ մասնավորապես ուսուցման կազմակերպումը առկա և հեռավար եղանակներով, իրականացվող գիտահետազոտական աշխատանքները, միջազգային համագործակցությունը: Ռեկտորի ելույթը լայն արձագանք է գտել ներկաների շրջանում, նրանք չափազանց հետաքրքրված էին ոչ միայն Ակադեմիայի գործունեությամբ, այլև համագործակցության ձևավորմամբ:

Վեհաժողովի ընթացքում քննարկվել են կառույցի գործունեությանը վերաբերող մի շարք հարցեր, ընդունվել է EJTN-ի 2021-2027 թթ. ռազմավարական ծրագիրը:

Անձամբ և Արդարադատության ակադեմիայի անունից ջերմորեն շնորհավորում եմ դատախազության աշխատակիցներին մասնագիտական տոնի առիթով: Անգնահատելի է դատախազության՝ մեր պետության, համակարգի կայացման, ամրապնդման գործում ներդրած ավանդը: Արդեն մեկ դարից ավելի դատախազությունը շարունակում է կատարել իր առաքելությունը՝ պատվով և պատասխանատվության զգացումով, հանուն մեր երկրում օրինականության և իրավակարգի ապահովման, մարդու իրավունքների և ազատությունների պաշտպանության, մեր պետականության ամրապնդման:

Արդարադատության ակադեմիան խիստ կարևորում է սերտ ու կառուցողական համագործակցությունը ՀՀ դատախազության հետ և իր կոչմանը հավատարիմ՝ ջանք չի խնայի իրավական բարեփոխումների պահանջներին համապատասխան դատախազի թեկնածուների պատրաստման, դատախազության համակարգի աշխատողների արդյունավետ վերապատրաստման գործում: Ուզում եմ վերահաստատել Ակադեմիայի պատրաստակամությունը փոխգործակցությունն ավելի խորացնելու ուղղությամբ:

Կրկին շնորհավորում եմ և մաղթում քաջառողջություն, հաջողություններ, նորանոր ձեռքբերումներ, արգասաբեր աշխատանք և ամենայն բարիք: Ցանկանում եմ, որ աշխատանքում լինեք հաջողակ և գնահատված: Ձեր գործունեությունն անչափ կարևոր է պետության և հասարակության համար:

Ռեկտոր Սերգեյ Առաքելյան

Հունիսի 12-ին ՀՀ ոստիկանության կրթահամալիրում անցկացվեց «Անչափահասների հանցավորության հակազդման քրեաիրավական, քրեադատավարական և քրեաբանական հիմնախնդիրները» թեմայով միջազգային գիտագործնական համաժողով, որին ՀՀ համապատասխան կառույցների ներկայացուցիչներից բացի մասնակցում էին նաև Ռուսատանի Դաշնության, Ուկրաինայի և Բելառուսի Հանրապետությունների ոստիկանությունների պատվիրակությունները։

Համաժողովին մասնակցում էին նաև Արդարադատության ակադեմիայի ներկայացուցիչները։ «Ժամանակակից մեդիայի դերը ՀՀ-ում անչափահասների հանցավորության կանխարգելման կազմակերպման գործընթացում» վերտառությամբ գիտագործնական զեկույցով հանդես եկավ Հանրային կապերի և համագործակցության բաժնի ղեկավար Աննա Մկրտչյանը (Գիտահետազոտական և ծրագրամեթոդական աշխատանքների կազմակերպման բաժնի ղեկավար Գևորգ Իսրայելյանի համահեղինակությամբ):

Համաժողովի ավարտին մասնակիցներին դիպլոմներ հանձնեց ՀՀ ոստիկանության կրթահամալիրի պետ Մուշեղ Բաբայանը և նշեց, որ զեկույցները կհրապարակվեն Կրթահամալիրի «Օրենքի պատվար» գիտամեթոդական ամսագրում:

Արդարադատության ակադեմիայի ռեկտորի հրավերով հունիսի 11-12-ը Երևանում էր Ուկրաինայի դատախազության ազգային ակադեմիայի պատվիրակությունը, որի կազմում ընդգրկված էին Ուսումնամեթոդական և գիտական աշխատանքների գծով առաջին պրոռեկտոր Սերգեյ Մինչենկոն, Դատախազների որակավորման բարձրացման ինստիտուտի դատախազության պետական ծառայողների որակավորման բարձրացման բաժնի պետ Նատալյա Նաուլիկը, Կազմակերպավերլուծական ապահովման և վերահսկողության վարչության ուսումնամեթոդական աշխատանքների կազմակերպման և համակարգման բաժնի պետ Անատոլի Մազոլը, Դատախազների որակավորման բարձրացման ինստիտուտի կոռուպցիայի կանխարգելման հարցերով դատախազների որակավորման բարձրացման բաժնի պետ Զոյա Զագինեյը: Այցի նպատակը դասախոսություններ, քննարկումներ անցկացնելն էր Ակադեմիայի ունկնդիրների՝ ՀՀ դատախազությունում պետական ծառայողների համար:

Ռեկտոր Սերգեյ Առաքելյանը ողջունեց հյուրերին, երախտագիտություն հայտնեց հրավերին արձագանքելու և քննարկմանը մասնակցելու համար: «Վստահ եմ՝ միջոցառումը երկկողմ արդյունավետ կլինի, և կկարողանանք վեր հանել այն խնդիրները, որոնք առկա են, և միասին կգտնենք լուծումներ: Կարծում եմ՝ այն լուծումները, որոնց հանգել է Ուկրաինան ոլորտի բարեփոխումների շրջանակում, կարող են օգտակար լինել նաև մեզ համար»,-նշեց ռեկտորը:

Ուկրաինայի դատախազության մարմիններում շուրջ 15 հազար աշխատակից կա, որոնցից 2500-ը պետական ծառայողներ են: Հյուրերը լսարանին ներկայացրին պետական ծառայության առանձնահատկությունները, ծառայողական գործունեության գնահատման սկզբունքները, Ուկրաինայի դատախազության ազգային ակադեմիայում այդ ծառայողների վերապատրաստման առանձնահատկությունները, ուսուցման ծրագրերը և այլն: Նախատեսված թեմաներով դասախոսությունները սահուն կերպով վերածվեցին հարց ու պատասխանի, ապա՝ քննարկման: Եվ՛ բանախոսները, և՛ մասնակիցները գոհ էին քննարկման արդյունքներից՝ ընդգծելով, որ այն երկկողմ հետաքրքիր և օգտակար էր:

Հիշեցնենք, որ Ուկրաինայի դատախազության ազգային ակադեմիան Արդարադատության ակադեմիայի գործընկեր կառույցն է 2017 թվականի մարտից: Համագործակցությունն իրավական հիմքերի վրա է դրվել հուշագրի ստորագրմամբ, որին հաջորդում են պարբերաբար անցկացվող համատեղ կրթական, գիտական տարբեր միջոցառումներ՝ ստեղծելով փորձի փոխանակման լայն հնարավորություններ:

Հունիսի 10-ին Արդարադատության ակադեմիայում մեկնարկել է մասնագիտական պատրաստում անցնող ՀՀ քննչական կոմիտեի ծառայողների (քննիչների) թեկնածությունների 2019 թվականի ցուցակում ընդգրկված անձանց 2-րդ խմբի ունկնդիրների քննաշրջանը: Այս քննաշրջանի ընթացքում նախատեսվում է անցկացնել երկու բանավոր քննություն:

Այսօր ունկնդիրները հանձնել են երկու առարկայական կուրսեր ընդգրկող մեկ միասնական քննություն՝ «Փորձագիտական գործունեությունը և դատական փորձաքննությունների ժամանակակից հնարավորությունները» և «Կրիմինալիստիկական տակտիկա և մեթոդիկա» դասընթացներից:

Ուսուցման ծրագրի համապատասխան՝ քննաշրջանը կավարտվի հունիսի 14-ին, որին կհաջորդի փորձաշրջանը՝ 3 ամիս տևողությամբ:

Հունիսի 7-ին անցկացվեց «Քրեական արդարադատության ոլորտում արդար դատաքննությունը և անմեղության կանխավարկածը» թեմայով սեմինար՝ Արդարադատության ակադեմիայի և Եվրոպայի Խորհրդի (ԵԽ) երևանյան գրասենյակի համագործակցության շրջանակում:

Ողջույնի խոսքով հանդես եկավ Արդարադատության ակադեմիայի պրոռեկտոր Անահիտ Մանասյանը: «Մեր համագործակցությունը Եվրոպայի Խորհրդի հետ ձևավորված ավանդույթներ ունի, և դա մեզ համար չափազանց կարևոր է: Այդ առիթով ուզում եմ շնորհակալություն հայտնել ԵԽ երևանյան գրասենյակին շարունակական և արդյունավետ համագործակցության համար: Քրեական արդարադատությանն առնչվող բարեփոխումները և այս ոլորտը միշտ են արդիական, որովհետև վերաբերում են մարդու այնպիսի հիմնարար իրավունքներին, որոնք կարևորագույն նշանակություն ունեն»,-նշեց պրոռեկտորը՝ ընդգծելով քննարկվող թեմային՝ անմեղության կանխավարկածին վերաբերող նման սեմինար կազմակերպելու կարևորությունը:

Սեմինարին մասնակցում էր 30 դատական ծառայող՝ քրեական մասնագիտացմամբ դատավորների օգնականներ, ՀՀ վճռաբեկ դատարանի աշխատակազմի իրավական փորձաքննությունների ծառայության քրեաիրավական ոլորտի փորձագետներ և ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի աշխատակազմի իրավական փորձաքննությունների ծառայության փորձագետներ: Սեմինարը վարում էր ԵԽ փորձագետ, Արդարադատության ակադեմիայի դասընթացավար Արա Ղազարյանը:

Սեմինար-քննարկումը կազմակերպվել էր «Աջակցություն դատական բարեփոխումներին քրեական արդարադատության ոլորտում» ծրագրի շրջանակում, որը ֆինանսավորվում է Եվրոպական Միության և Եվրոպայի Խորհրդի «Գործընկերություն հանուն լավ կառավարման» կառուցակարգի շրջանակներում: